ރަޝިޔާ-ޔޫކްރޭން ހަނގުރާމައާ ގުޅޭ ޑިޕްލޮމެޓިކް މަސައްކަތްތައް އޮތީ "ފަހު މަރުހަލާގައި" ކަމަށް އެމެރިކާގެ ރައީސް ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވެއްޖެއެވެ. ޓްރަމްޕް މިހެން ވިދާޅުވީ ފްލޮރިޑާގައި ހުންނަ އެމަނިކުފާނުގެ ގަނޑުވަރަށް ޔޫކްރޭންގެ ލީޑަރު ވޮލޮޑިމީރް ޒެލެންސްކީއަށް މަރުހަބާ ވިދާޅުވަމުންނެވެ.

އާދީއްތަ ދުވަހު މާ-އަ-ލާގޯ ރިސޯޓުން ބޭރުގައި ތިއްބަވައިގެން، މި ލޭއޮހޮރުވުން ބޮޑު ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަށް ހުށަހަޅާފައިވާ އާ ހުށަހެޅުމަކާ ބެހޭގޮތުން މަޝްވަރާ ކުރެއްވުމުގެ ކުރިން ދެ ބޭފުޅުން ވަނީ ނޫސްވެރިންނާ ވާހަކަދައްކަވާފައެވެ.

ވެރިކަމުގެ ފުރަތަމަ އަހަރުގެ ބޮޑު ބައެއްގައި ޓްރަމްޕް ވަނީ ޔޫކްރޭންގައި ހަތަރު އަހަރާ ގާތްވެފައިވާ މި ހަނގުރާމަ ނިންމުމަށް ބުރަ މަސައްކަތްތަކެއް ކުރައްވާފައެވެ. މި މަސައްކަތުގައި ޓްރަމްޕް ވަނީ ޒެލެންސްކީ އާއި ރަޝިޔާގެ ރައީސް ލަޑިމިއަރ ޕޫޓިންއާ މެދު ހިތްހަމަނުޖެހުން ފާޅުކުރައްވާފައެވެ. އަދި ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަކީ އުނދަގޫ ކަމެއްކަން އާންމުކޮށް ގަބޫލުކުރައްވާފައެވެ.

"އަޅުގަނޑު ދެކޭގޮތުގައި އަޅުގަނޑުމެން މިތިބީ... ވާހަކަތަކުގެ ފަހު މަރުހަލާގައި، ދެން ވާގޮތެއް ބަލަމާ ހިނގާ. އެހެން ނޫންނަމަ، މިއީ ވަރަށް ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމިގެންދާނެ ކަމެއް، އަދި އިތުރު އެތައް މިލިއަން ބަޔަކު މަރުވާނެ،" މި މަސައްކަތަށް ވަކި ސުންގަޑިއެއް ކަނޑައަޅާފައި ނުވާކަން ފާހަގަކުރައްވަމުން ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވިއެވެ.

"އަޅުގަނޑު ގަބޫލުކުރަނީ ޔޫކްރޭނަށާއި އެންމެންނަށް ވެސް ފައިދާހުރި އެއްބަސްވުމެއްގެ ބިންގާ އެބައޮތް ކަމަށް."

ޔޫކްރޭންގެ ސަލާމަތާއި ރައްކާތެރިކަން ކަށަވަރުކުރުމަށްޓަކައި، ޔޫރަޕްގެ ގައުމުތައް ހިމެނޭ ގޮތަށް "ވަރުގަދަ އެއްބަސްވުމެއް" އޮންނާނެ ކަމަށް ވެސް އެމަނިކުފާނު އިތުރަށް ވިދާޅުވިއެވެ.

"އަޅުގަނޑުމެންގެ އަތުގައި މިކަމަށް ތައްޔާރަށް ތިބި ދެ ފަރާތެއް އެބައޮތް. މިކަމަށް ބޭނުންވެފައި ތިބި ދެ ގައުމެއް އެބައޮތް... ޔޫކްރޭންގެ ރައްޔިތުން ބޭނުންވަނީ ހަނގުރާމަ ނިމުމަކަށް އަންނަން، ރަޝިޔާގެ ރައްޔިތުން ވެސް ބޭނުންވަނީ އެގޮތް، އަދި ދެ ލީޑަރުން ވެސް ބޭނުންވަނީ އެގޮތް،" ޓްރަމްޕް ވިދާޅުވިއެވެ.

ފްލޮރިޑާގެ ބައްދަލުވުމުގެ ކުރީ ދުވަސްތަކުގައި ރަޝިޔާއިން ވަނީ ޔޫކްރޭންގެ ވެރިރަށަށް ދޭ ހަމަލާތައް ވަރުގަދަކޮށްފައެވެ.

ޓްރަމްޕްގެ އަރިހުގައި ހުންނަވައިގެން ޒެލެންސްކީ ވިދާޅުވީ، މިހާތަނަށް އެ ގައުމުން ދޫނުދޭން ނިންމާފައިވާ ބިންތައް ދޫކޮށްލުމުގެ މައްސަލައާ މެދު އެމެރިކާގެ ރައީސާ މަޝްވަރާ ކުރައްވާނެ ކަމަށެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވީ އޭނާގެ މަންދޫބުންނާއި ޓްރަމްޕްގެ މުޝީރުން "ފިޔަވަޅަކަށް ފަހު ފިޔަވަޅެއް ކުރިއަށް ގޮސް ސުލްހަ ގާއިމުކުރެވޭނެ ގޮތްތަކާ ބެހޭގޮތުން މަޝްވަރާކޮށްފައިވާ" ކަމަށާއި، އާދީއްތަ ދުވަހުގެ ބައްދަލުވުމުގައި ވެސް އެކަން ކުރިއަށްދާނެ ކަމަށެވެ.

ފަހުގެ މަޝްވަރާތަކުގައި، ނޭޓޯގެ މެންބަރު ގައުމުތަކަށް ދޭ ފަދަ ސަލާމަތީ ކަށަވަރުކަން ޔޫކްރޭނަށް ދިނުމަށް އެމެރިކާއިން ވަނީ އެއްބަސްވެފައެވެ.

މި ހުށަހެޅުން އައީ، ކުރިމަގުގައި ރަޝިޔާއިން ދީފާނެ ހަމަލާތަކުން ރައްކާތެރިވުމަށް ނޭޓޯ ފަދަ ހިމާޔަތެއް ލިބޭނަމަ، ނޭޓޯއާ ގުޅުމަށް ކުރާ މަސައްކަތް ހުއްޓާލުމަށް ތައްޔާރަށް ހުންނެވި ކަމަށް ޒެލެންސްކީ ވިދާޅުވުމާ ގުޅިގެންނެވެ.

ޔޫކްރޭނިއަން ޕްރިޒަމް ތިންކް-ޓޭންކްގެ އެނަލިސްޓެއް ކަމަށްވާ އޮލެކްސަންޑްރާ ކްރައިވް ވިދާޅުވީ، އެމެރިކާ މެދުވެރިވެގެން ކުރިއަށްދާ މި މަޝްވަރާތަކާ މެދު ޔޫކްރޭންގެ ރައްޔިތުން ތިބީ "ވަރަށް ބޮޑަށް ޝައްކުގެ މަތީގައި" ކަމަށެވެ.

"އަޅުގަނޑުމެން 2015، 2016 އަދި 2017 ގައި ވެސް މިކަން ތަޖުރިބާކޮށްފިން. ހިތާމައަކީ ކޮންމެ ފަހަރަކު ވެސް ރަޝިޔާއިން ވަނީ ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމުގެ އެއްބަސްވުމާ ވެސް ހިލާފުވެފައި، ސުލްހައިގެ މަރުހަލާގެ ވާހަކަ ދައްކާނެ ކަމެއް ނެތް،" އޭނާ އަލްޖަޒީރާއަށް ކިޔައިދިނެވެ.

"އެހެންކަމުން، ރަނގަޅު ސުލްހައިގެ މަރުހަލާއެއް ކުރިއަށްދާނެ ކަމުގެ އިތުބާރު ވަރަށް ކުޑަ. މިވަގުތަށް އަޅުގަނޑުމެން ބޭނުންވަނީ އެއްވެސް މަޝްވަރާއެއްގެ ކުރިން ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމަށް... ސުލްހައިގެ އެއްބަސްވުމެއްގައި ރަޝިޔާއަށް އިތުބާރެއް ނުކުރެވޭނެ، އެކަމަކު ހަމަލާ ބަދަލުކުރުން ހުއްޓާލުމަކީ އަޅުގަނޑުމެން މަސައްކަތް ކުރަމުންދާ ކަމެއް."

'އަނެއްކާވެސް ކުއްލި ސިހުމެއް'

ޒެލެންސްކީ ފްލޮރިޑާއަށް ވަޑައިގެންނެވި ވަގުތާ ދިމާކޮށް ރަޝިޔާއިން ޔޫކްރޭންގެ ވެރިރަށަށް ވަރުގަދަ ހަމަލާތަކެއް ދިނުމާ ގުޅިގެން، ޕޫޓިންގެ ނިޔަތާ މެދު ޔޫރަޕްގައި ބޮޑެތި ޝައްކުތަކެއް އުފެދިފައިވީ ނަމަވެސް، ޓްރަމްޕް ހުންނެވީ ވަރަށް އުންމީދީ ރޫހެއްގައެވެ.ޒެލެންސްކީ ވަޑައިގަތުމުގެ ކުރިން، ޓްރަމްޕް ވަނީ ފޯނުން ޕޫޓިންއާ އެއް ގަޑިއިރަށްވުރެ ގިނަ އިރު ވާހަކަދައްކަވާފައެވެ. އަދި ޒެލެންސްކީއާ ބައްދަލުކުރެއްވުމަށްފަހު އަލުން ވާހަކަދައްކަވާނެ ކަމަށް ވިދާޅުވުމުން، ޔޫކްރޭނުގެ ލީޑަރުންނަށް ކުއްލި ސިހުމެއް ލިބިފައިވާ ކަމަށް އަލްޖަޒީރާގެ ޝިހާބް ރަތަންސީ ރިޕޯޓުކޮށްފައިވެއެވެ.

ފްލޮރިޑާގެ ޕާމް ބީޗުން ވާހަކަދައްކަމުން ރަތަންސީ ބުނީ، "އަޅުގަނޑުމެންނަށް މައުލޫމާތު ލިބޭ ގޮތުގައި، ޑޮނަލްޑް ޓްރަމްޕްގެ މި އަމަލުގެ ސަބަބުން ޒެލެންސްކީގެ ވަފުދަށް އަނެއްކާވެސް ވަނީ ކުއްލި ސިހުމެއް ލިބިފައެވެ. އަދި ރަޝިޔާއިން ބުނާ ގޮތުގައި، ޒެލެންސްކީ ވަޑައިގަތުމުގެ އެއް ގަޑިއިރު ކުރިން ލަޑީމިއަރ ޕޫޓިންއަށް ފޯނުން ގުޅުއްވީ އެމެރިކާގެ އެދުމުގެ މަތިންނެވެ."

މީގެއިތުރުން، ޔޫކްރޭނުގެ ބިންތަކެއް ދޫކޮށްލުމާ ބެހޭގޮތުން ވާހަކަދެކެވުނު ނަމަވެސް، އެއީ ޒެލެންސްކީ އުންމީދުކުރައްވާ އޮނިގަނޑުން ބޭރު ކަންތައްތަކެކެވެ.

ޓްރަމްޕާއި ޕޫޓިންގެ ވާހަކަތަކާ ގުޅޭގޮތުން ކްރެމްލިންއިން ނެރުނު ބަޔާނުގައި ބުނެފައިވަނީ، ހަމައެކަނި ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަކީ "ހަނގުރާމަ އިތުރަށް ދިގުދެމިގެންދާނެ ކަމެއް" ކަމަށް އެމެރިކާގެ ލީޑަރު އެއްބަސްވެވަޑައިގެންފައިވާ ކަމަށެވެ. އަދި ރަޝިޔާއިން ވަނީ ބިންތަކުގެ މައްސަލައިގައި ޔޫކްރޭނުން ދޫދިނުމަށް ބާރުއަޅާފައެވެ.

ޒެލެންސްކީ މިދިޔަ ހަފުތާގައި ވިދާޅުވީ، ބައިނަލްއަގުވާމީ ބާރުތަކުން ބަލަހައްޓާ ހަތިޔާރު ނެތް ސަރަހައްދަކަށް އެތަން ހަދައި، ރަޝިޔާ ސިފައިން ފަހަތަށް ޖެހޭނަމަ، ޔޫކްރޭނުގެ އިރުމަތީ ސިނާއީ ސަރަހައްދުތަކުން ސިފައިން ބޭލުމަށް ތައްޔާރަށް ހުންނެވި ކަމަށެވެ.

ޕޫޓިން އާންމުކޮށް ވިދާޅުވެފައިވަނީ، އޭނާގެ ސިފައިން ހިފާފައިވާ މުހިންމު ހަތަރު ސަރަހައްދަކާއި، 2014 ވަނަ އަހަރު ގަވާއިދާ ހިލާފަށް އަތުލައިގަތް ކްރައިމިއާ ޕެނިންސިއުލާއަކީ ރަޝިޔާގެ ބިންތަކެއްގެ ގޮތުގައި ބަލައިގަންނަން ބޭނުންވާ ކަމަށެވެ. އަދި ރަޝިޔާ ސިފައިން އަދި އަތުލައިނުގަންނަ އިރުމަތީ ޔޫކްރޭނުގެ ބައެއް ސަރަހައްދުތަކުން ޔޫކްރޭން ސިފައިން ފޭބުމަށްވެސް އޭނާ ވަނީ ބާރުއަޅުއްވާފައެވެ.

ކިއޭވްއިން ވަނީ މި ހުރިހާ ޝަރުތުތަކަކަށް އާންމުކޮށް އިންކާރުކޮށްފައެވެ.

ނަމަވެސް، ޓްރަމްޕް ވަނީ ޕޫޓިންގެ ޝަރުތުތަކަށް ކޮންމެވެސް ވަރަކަށް ތާއީދުކުރައްވާފައެވެ. އޭނާ ވިދާޅުވާ ގޮތުގައި، ޑޮންބާސް ސަރަހައްދުން ޔޫކްރޭނުގެ ބިންތަކެއް ދޫކޮށްލުމަށް ކިއޭވްއިން އެއްބަސްވެ، އަދި ރަޝިޔާ އަލުން ދުނިޔޭގެ އިގްތިސާދުގެ ތެރެއަށް ވެއްދުމަށް ހުޅަނގުގެ ބާރުތަކުން އިގްތިސާދީ އެހީތެރިކަން ފޯރުކޮށްދީފިނަމަ، ހަނގުރާމަ ހުއްޓާލުމަށް ރަޝިޔާގެ ރައީސް އެއްބަސްކުރުވިދާނެއެވެ.